Đồng phục nhà hàng hay quán cafe thường được nhớ tới sau cùng trong danh sách việc trước khai trương, sau mặt bằng, bếp, menu và tuyển người. Hệ quả là chủ quán đặt vội vài chục áo một kiểu cho tất cả. Rồi phát hiện bếp mặc áo phục vụ bị dầu bắn, thu ngân mặc áo thun trông như người chạy bàn, và không có size cho nhân viên mới. Bài này đưa ra cách lên danh sách đồng phục theo vị trí, cách tính số bộ cho mỗi người, bảng size nên đặt. Phần cuối là thứ tự làm việc để đồng phục về trước ngày khai trương mà không phải đặt bổ sung.
Bước 1: liệt kê vị trí, không liệt kê số người
Nhà hàng vừa và nhỏ thường có năm tới bảy vị trí. Mỗi vị trí cần một cấu hình đồng phục riêng vì công việc khác nhau, nhưng tất cả phải cùng một bộ nhận diện.

| Vị trí | Cấu hình gợi ý | Món chịu bẩn chính |
|---|---|---|
| Bếp chính, bếp phụ | Áo bếp, quần bếp, mũ, tạp dề yếm | Tạp dề, áo bếp |
| Sơ chế, rửa | Áo thun hoặc áo bếp tay ngắn, tạp dề nhựa hoặc kaki dày, mũ lưới | Tạp dề |
| Pha chế, bar | Áo thun hoặc polo, tạp dề nửa thân, nón | Tạp dề |
| Phục vụ bàn | Polo hoặc sơ mi, tạp dề nửa thân, quần đen | Tạp dề |
| Thu ngân, lễ tân | Sơ mi hoặc polo, không tạp dề hoặc tạp dề ngắn, bảng tên | Không |
| Quản lý ca | Sơ mi khác màu hoặc có viền khác, vest nhẹ với nhà hàng cao cấp | Không |
| Bảo vệ, giữ xe | Theo bộ bảo vệ, có áo mưa hoặc áo gió cùng màu | Áo ngoài |
Việc chia theo vị trí giúp dồn vải tốt cho món khách nhìn thấy và vải bền cho món tiếp xúc dầu mỡ. Chi tiết cho từng vị trí: áo bếp đồng phục, mũ đầu bếp, tạp dề đồng phục và tổng quan nhóm đồng phục nhà hàng – khách sạn.
Bước 2: tính số bộ cho mỗi người theo chu kỳ giặt
Số bộ không tính theo cảm tính “hai bộ cho chắc”. Tính theo hai yếu tố: vị trí có dính bẩn hàng ngày không, và quán giặt tại chỗ hay nhân viên tự giặt.
| Vị trí | Nhân viên tự giặt | Quán giặt tập trung mỗi ngày |
|---|---|---|
| Bếp, sơ chế | 3 áo, 2 quần, 3 tạp dề, 2 mũ | 2 áo, 2 quần, 3 tạp dề, 2 mũ |
| Pha chế, phục vụ | 3 áo, 2 tạp dề | 2 áo, 2 tạp dề |
| Thu ngân, lễ tân, quản lý | 3 áo, 2 quần hoặc váy | 2 áo, 2 quần hoặc váy |
| Nhân viên bán thời gian, ca ngắn | Kho áo chung theo size, bằng 1,5 lần số người ca đông nhất | Như bên |
Đây là mức gợi ý từ thực tế vận hành, không phải quy định. Quán giặt tập trung thì hai áo là đủ vì hôm nay mặc, tối giặt, mai có áo sạch. Nhân viên tự giặt thì cần ba áo, vì có ngày không kịp giặt. Tạp dề luôn nhiều hơn áo một chiếc vì bẩn nhanh hơn.
Bước 3: ra bảng size trước khi có đủ nhân viên
Quán mới mở thường chưa tuyển xong khi phải đặt đồng phục. Cách giải quyết là đặt theo phân bố size phổ thông thay vì theo danh sách tên.
- Với áo thun và polo form suông: ba size S, M, L chiếm phần lớn, thêm ít XL và XXL. Nam nữ mặc chung bảng.
- Với sơ mi và quần: chia nam nữ riêng, mỗi giới ba tới bốn size.
- Với áo bếp: phần lớn M và L vì bếp thường là nam, thêm size lớn cho bếp trưởng nếu biết trước.
- Tạp dề, mũ, nón: một size có dây điều chỉnh.
Đặt dư khoảng một phần mười tổng số cho người mới và thay áo hỏng, may cùng đợt để màu khớp. Hướng dẫn đo và chọn size có ở bài hướng dẫn chọn size đồng phục.
Bước 4: chọn màu và kiểu một lần cho cả quán
Cả quán nên dùng một màu nền và một màu nhấn theo quy tắc 60-30-10, rồi đổi kiểu áo theo vị trí. Ví dụ: toàn quán nền đen, nhấn cam. Bếp áo bếp đen viền cam, phục vụ polo đen logo cam, pha chế áo thun đen tạp dề cam, thu ngân sơ mi đen khăn cam. Nhìn vào là một quán, nhìn gần biết ai làm gì. Cách chọn màu từ logo được trình bày ở bài chọn màu đồng phục.

Quán cafe và quán trà sữa có lựa chọn kiểu áo riêng, xem bài áo thun hay sơ mi cho quán cafe và đồng phục quán trà sữa.
Bước 5: thứ tự làm việc trước ngày khai trương
Đồng phục cần thời gian cho may mẫu, duyệt, sản xuất, in thêu và giao. Thời gian cụ thể phụ thuộc số lượng, loại vải có sẵn và lịch của xưởng, nên hãy hỏi xưởng ngay khi có ngày khai trương dự kiến. Thứ tự hợp lý:
- Chốt logo, màu và danh sách vị trí ngay khi có thiết kế thương hiệu.
- Gửi xưởng file logo vector và bảng vị trí để nhận tư vấn vải, kiểu và mẫu vải.
- Duyệt mẫu vải và màu chỉ thêu trên vải thật.
- May mẫu một bộ cho vị trí phục vụ và một cho bếp, thử trên người thật.
- Chốt bảng size và số lượng theo bước 2 và 3, ký hợp đồng với điều khoản nghiệm thu rõ ràng theo bài hợp đồng và nghiệm thu đồng phục.
- Nhận hàng, kiểm đếm theo size, phát theo vị trí, giữ lại phần dự phòng trong kho.
Nếu khai trương gấp, ưu tiên đặt trước phần nhìn thấy nhiều nhất là áo phục vụ và áo bếp; mũ, nón, khăn có thể về sau.
Lỗi thường gặp của quán mới mở
- Một kiểu áo cho mọi vị trí: bếp dính dầu, thu ngân trông như chạy bàn.
- Đặt đúng số nhân viên hiện có: tuần sau có người mới, không có áo, đặt bổ sung lệch màu.
- Chọn áo sáng màu không tạp dề: bẩn sau một ca.
- Duyệt màu qua điện thoại: màu thật lệch so với kỳ vọng.
- Không ghi lại thông số: đợt hai không biết đã đặt vải gì, màu gì.
Câu hỏi thường gặp về đồng phục nhà hàng mới mở
Quán nhỏ năm nhân viên có cần chia vị trí không?
Có, ít nhất hai cấu hình: bếp và phục vụ. Cùng màu, khác kiểu áo và tạp dề.
Nên đặt đồng phục trước hay sau khi tuyển đủ người?
Trước, theo phân bố size phổ thông, rồi chỉnh size cho người ngoài bảng sau. Chờ tuyển đủ thường là quá muộn.
Nhân viên nghỉ việc, áo xử lý thế nào?
Thu lại áo, giặt và đưa vào kho theo size cho người mới. Đây là lý do nên chọn bảng tên cài thay vì thêu tên cho vị trí thay người nhanh.
Có nên in tên quán lớn ở lưng áo không?
Với quán cafe, trà sữa, quán ăn trẻ thì nên, vì nhân viên di chuyển là quảng cáo. Nhà hàng cao cấp giữ logo nhỏ ở ngực.
Quán thuộc chuỗi có cần đồng phục giống chi nhánh khác không?
Nên giống về màu, logo, kiểu áo; có thể khác ở tên chi nhánh thêu tay áo. Đặt chung một đợt cho các chi nhánh giúp màu khớp.
Lên danh sách đồng phục nhà hàng theo vị trí, tính số bộ theo chu kỳ giặt và đặt theo size phổ thông là ba việc giúp quán mới mở có đủ đồng phục đúng ngày. Quán cũng không phải đặt lắt nhắt sau đó. Nhị Hồ may đồng phục cho cả quán trong một đơn, từ áo bếp tới sơ mi thu ngân. Gọi 028 62 955556 – 0906 966 654 – 0944 999 645 kèm ngày khai trương dự kiến để được tư vấn lịch đặt.
